deverget

Een mengpaneel, microfoons en hoofdtelefoons te midden van eeuwen geschiedenis – het Noord-Hollands Archief bewaart niet alleen het verleden, maar brengt het ook tot leven. Depotkast is de podcast van archiefmedewerkers Lise Koning en Jan Kruidhof. Onlangs was ik bij hen te gast op de zolderverdieping van het monumentale archiefgebouw aan de Jansstraat in Haarlem.

Gezamenlijk aan tafel voor een voedzaam ontbijt. Jaarlijks komen de vrijwilligers van de Sunset March bij elkaar om de onderlinge banden te verstevigen. Dit jaar mocht ik hen in Berg en Dal het verhaal vertellen over Val Kokhuis.

Het bijzondere levensverhaal van oorlogsveteraan Val Kokhuis bleef decennialang onopgemerkt. In de lezing ‘Uit de schaduw’ vertelt journalist en schrijver Peter Visser over deze commando van het eerste uur — de enige Nederlandse militair die deelnam aan de Waaloversteek in september 1944 — én over diens verrassende tweede leven als sportman.

Bulderende kanonnen, fluitende mitrailleurkogels, schreeuwende mannen die in doodsangst verkeren. Het was op 20 september 1944 oorlog op de Waal. De omstandigheden, waaronder honderden geallieerde militairen in gammele bootjes de kolkende rivier bij Nijmegen overstaken, waren hels. Deze actie uit Operatie Market Garden is wereldberoemd geworden door de film ‘A bridge too far’ (1977).

De vergeten commando wordt niet langer vergeten. Het boek over Val Kokhuis is uit!
De eerste drie exemplaren van het boek zijn uitgereikt aan Monica, Christopher en Peter Kokhuis – dochter en zonen van Val Kokhuis. Een klein gezelschap uit familie- en vriendenkring was naar Bloemendaal gekomen, op een steenworp afstand van waar vlak na de Tweede Wereldoorlog de Stormschool startte met de opleiding van commando’s. Val Kokhuis was daar toen een van de instructeurs.